Veel vrouwen ontdekken pas na hun scheiding dat ze jarenlang in een codependente relatie leefden, waarin hun eigen behoeften steeds op de achtergrond verdwenen.
Het is een overlevingsmechanisme geïnstalleerd in de kindertijd waarbij je je eigen behoeften ondergeschikt maakt aan die van je partner.
Dit leidt tot een patroon waarin je jezelf constant afstemt op je partner in plaats van op jezelf.
Ikzelf heb ook jarenlang codependente relaties gehad. Ik had dat zelf nooit opgemerkt tot ik het boek ‘als hij maar gelukkig is’ van Robin Norwood las en ik eindelijk de waarheid zag.
Verandering begint altijd bij inzicht dus van daaruit ben aan mezelf beginnen werken zodat ik nu eindelijk kan zeggen dat ik mezelf op de eerste plaats zet.
Want dat is nodig als je een stabiele relatie wilt krijgen : eerst zelf gelukkig worden zodat je met je partner een gezonde relatie kunt uitbouwen.
Je herkent misschien dat liefde soms meer energie kost dan ze geeft en precies daarom kan dit blog je helpen om te begrijpen wat er onder de oppervlakte gebeurt.
Veel vrouwen herkennen achteraf dat ze hun eigen grenzen jarenlang negeerden. Typische signalen zijn onder andere:
Het opzijzetten van je eigen behoeften om je partner tevreden te houden
Moeite hebben met het stellen van gezonde grenzen
Worstelen met een laag gevoel van eigenwaarde
Deze dynamiek maakt je afhankelijk van de goedkeuring van je partner. Elke vorm van bevestiging geeft even rust, maar het effect is tijdelijk.
Codependentie wordt vaak zichtbaar na een scheiding maar ook na andere grote levensveranderingen en maakt dat je telkens partners aantrekt die perfect passen bij jouw pijn.
Wanneer je jarenlang vanuit codependentie hebt geleefd voelt het vaak alsof je geen keuze hebt en precies daarom helpt het om te begrijpen hoe pleasen je relaties ondermijnt.
Veel mensen verwarren codependentie met zorgzaamheid.
Maar codependent gedrag is geen teken van liefde.
Het is een overlevingsstrategie waarin je de ander nodig hebt om jezelf goed te kunnen voelen.
Je richt je op de ander om de leegte, de onrust of de pijn in jezelf niet te hoeven voelen.
Het kan voorkomen in relaties, in de familiale sfeer, in vriendschappen, op het werk of op plaatsen waar jij je ‘nodig’ voelt.
Door je steeds af te stemmen op de behoeften van anderen weet je niet meer wat je zelf wilt.
Wat je wel weet is dat je extreem bang bent om alleen te zijn.
De meeste mensen die codependentie in zichzelf herkennen zijn nog nooit écht alleen geweest.
Doordat codependent gedrag als je identiteit gaat aanvoelen is het niet makkelijk te ontmaskeren.
Het is een automatisch patroon geworden waar je onbewuste telkens opnieuw naartoe gaat.
Het loslaten kan voelen als afkicken van een verslaving tot je jezelf écht de ruimte kan geven om te voelen wat JIJ voelt.
Pas als je dit destructieve patroon kunt doorbreken zal je gezonde relaties kunnen aangaan.
Vrouwen met codependentie groeiden vaak op in gezinnen die uiterlijk normaal leken, maar intern emotioneel onveilig waren. Voorbeelden van zulke situaties zijn:
Een ouder met een verslaving
Een ouder met een persoonlijkheidsstoornis
Regelmatige ruzies of huiselijk geweld
Een vechtscheiding
Manipulatie of emotionele druk
Een zieke ouder waardoor het kind te veel verantwoordelijkheid kreeg
Parentificatie: als kind de rol van ouder op je nemen
Een streng geloofssysteem dat geen ruimte liet voor eigen gevoelens
Deze ouders straffen emoties vaak af of zijn emotioneel afwezig.
Kinderen leren daardoor niet hoe ze met gevoelens moeten omgaan. Omdat behoeften niet serieus worden genomen stopt het kind met het aangeven ervan om nare gevoelens te vermijden.
Zo leert het kind focussen op de behoeften van de ouders wat de basis legt voor codependent gedrag. Doordat het kind niet meer vertrouwt op het eigen authentieke gevoel zorgt dat voor een laag zelfbeeld en onzekerheid.
Pleasen ontstaat vaak door stress, overbelasting en oude patronen.
Dat overlevingspatroon neem je als volwassene mee in relaties.
Na een scheiding kun je jezelf volledig kwijt raken en precies daarover schrijf ik in mijn blog waarin ik uitleg hoe je stap voor stap weer kunt thuiskomen bij jezelf
Een negatief zelfbeeld vormt vaak de kern van codependentie.
Deze mensen maken zichzelf kleiner, vergelijken zichzelf voortdurend met anderen en vinden zichzelf nooit goed genoeg.
Daardoor wordt het moeilijk om gezonde relaties aan te gaan of te behouden.
Wanneer je jarenlang vooral op de ander gericht bent geweest en je eigen grenzen zijn vervaagd, ontstaat er codependentie – en precies daarom voelt het loslaten van je ex na de scheiding zoveel zwaarder.
Codependente vrouwen zwakken hun gevoelens vaak af of ontkennen ze.
Vinden het lastig om nee te zeggen
Twijfelen bij beslissingen
Zijn extreem kritisch op zichzelf
Voelen zich ongemakkelijk bij complimenten
Nemen verantwoordelijkheid voor emoties van anderen
Hechten meer waarde aan externe waardering dan aan hun eigen mening
Vermijden conflicten uit angst voor afwijzing
Voelen intens mee met anderen
Durven geen afwijkende mening te geven
Blijven te lang in ongezonde relaties
Zetten hobby’s en interesses opzij
Nemen genoegen met weinig
Denken dat hun partner niet zonder hen kan
Geven cadeaus of gunsten om waardering te krijgen
Willen nodig zijn
Gebruiken seks om goedkeuring te krijgen
Zien zichzelf als verantwoordelijk voor het welzijn van anderen
Deze patronen zijn aangeleerd, niet aangeboren en dus ook te veranderen.
Jij bent niet geboren met codependentie : het is een oud beschermingsmechanisme dat ooit werd geïnstalleerd.
Veel mensen blijven hangen in : ‘Zo ben ik nu eenmaal. Ik voel me goed als ik dit allemaal doe’.
Maar iemand die drugs neemt voelt zich ook goed. Tijdelijk.
Zeg eens eerlijk wat je voelt als je alleen bent? Of wanneer je niet beloond wordt met de liefde waar je zo naar verlangt?
Codependentie is een wond – het is een verzamelnaam voor een hele reeks overlevingsstrategieën die ooit nodig waren maar die je nu in de weg staan.
Het vraagt lef om dat onder ogen te zien en om te beslissen dat je het anders wilt doen.
En dan kies je voor heling in plaats voor angst. Dichter bij gezonde liefde en rust. Maar vooral dichter bij het leven dat je diep vanbinnen al heel je leven verlangt.
Wanneer je merkt dat je jezelf kwijtgeraakt bent in de storm van de scheiding helpt het om stap voor stap terug te keren naar wie jij bent
Verandering begint wanneer je het patroon ziet. Zodra je begrijpt waar je gedrag vandaan komt, ontstaat ruimte voor herstel.
Kleine stappen maken een groot verschil. Leer je eigen grens kennen door :
Nee te zeggen wanneer iets niet goed voelt
Aan te geven wat je prettig vindt
Tijd te nemen om te voelen wat jij nodig hebt
Grenzen stellen is de sleutel om uit codependentie te stappen en weer rust te voelen.
Een eenvoudige oefening: schrijf elke avond vijf positieve eigenschappen of acties van jezelf op.
Dit versterkt je zelfvertrouwen en helpt je brein om nieuwe patronen te vormen.
Mensen die je proces begrijpen en respecteren, maken het herstel lichter en veiliger.
Hypnotherapie kan helpen om diepgewortelde overtuigingen en patronen te doorbreken. Je leert opnieuw hoe je emoties kunt voelen en verwerken – iets wat je als kind niet hebt meegekregen, maar als volwassene alsnog kunt ontwikkelen.
Patsy is lid van Hypnose Vereniging België
Waarom komt codependentie vaak naar boven na een scheiding?
Een scheiding maakt oude patronen zichtbaar. Je hebt jarenlang geleefd vanuit aanpassen, zorgen, vermijden van conflict. Na de breuk valt die rol weg, waardoor je ineens voelt hoe weinig ruimte je jezelf gaf.
Hoe weet ik of ik nog steeds aan het pleasen bent?
Typische signalen:
Je zegt ja terwijl je nee voelt.
Je voelt je schuldig wanneer je voor jezelf kiest.
Je hebt angst om iemand teleur te stellen.
Je voelt spanning of stress wanneer iemand boos of teleurgesteld is.
Kan je van codependentie herstellen?
Ja. Codependentie is een aangeleerd patroon, geen karaktertrek. Met begeleiding, bewustwording en nieuwe grenzen kan je dit volledig doorbreken.
Waarom vind ik het zo moeilijk om grenzen te stellen?
Omdat je jarenlang hebt geleerd dat jouw grenzen ‘lastig’ of ‘egoïstisch’ zijn. Na een scheiding komt vaak de angst naar boven om opnieuw afgewezen te worden. Grenzen zetten vraagt dus niet alleen techniek, maar ook innerlijk herstel.
Werkt hypnose bij codependentie?
Ja. Hypnose werkt rechtstreeks op de onderliggende overtuigingen: ‘Ik moet zorgen’, ‘Ik ben verantwoordelijk voor anderen’. Je vervangt deze door gezonde, sterke overtuigingen die je terug in je kracht zetten.